Google+

» نقشه مفهومی یا نقشه ذهن کتاب پردازان | قطب مطالعه و تفکر کشور

هدیهٔ روز
آدم ها…
  آدم ها مثل کتابن: از روی بعضی ها باید مشق نوشت! از روی بعضی ها باید جریمه نوشت! بعضی ها رو باید چندبار خوند تا ...
archive
معرفی کتاب
معرفی کتاب ویژه دانش آموختگان (دانشجویان و دانش آموزان)
  جهت مشاهده ویدئو معرفی کتاب اینجا را کلیک کنید کتاب دانش آموز یک دقیقه ای تکنیک های جامع مهارت های مطالعه،مدیریت زمان،بحث های ...
archive
آخرین دیدگاه‌ها rss
فرآیند 5 مرحله ای انتخاب رشته + همایش مهم انتخاب رشته
venus:

سلام خسته نباشید.من یک دانش اموز یازدهمی هستم که در انتخاب هدف و شغل اینده ام دچار شک و دودلی هستم .با اینکه در رشته ی تجربی مشغول به تحصیلم نه علاقه ای به زیست شناسی دارم ونه به پزشکی.بعد...


**چقدر خوب است که داریمشان ...*
zeinab Akhlaghi Modiri:

سلام . البته با نظر شما هم کاملا موافقم. چون اگه بخوایم وابسته به تعداد محدودی باشیم ممکنه همیشه غمگین بمونیم . واقعا آدم باید به خودش اهمیت بده و مدام دنبال فکرا و اتفاقای مثبت باشه و به چیزهای...


همدلی
Daniel:

جالب بود زهرا خانم تجربه خوبی داشتی


بخش آموزش تکنیکهای یک دقیقه ای
1283449196:

باسلام واآرزوی قبولی طاعات وعبادات برای شما عزیزان . راستش من کتاب دانش اموز یک دقیقه ای روتهیه کردم ومطالعه کردم و کتاب خیلی خیلی خوبی بود...من دوهفته دیگه کنکوردارم ومیخاستم اگه میشه درمورد تکنیک تست زنی یک دقیقه ای برام...


مقالۀ 1: چرا و چگونه فکر کنیم؟
sibsorkh60:

سلام. خیلی خوشحالم. دنبال آموزش روش تفکر بودم برای یادگیری و یاددادن به نوجوانان. متشکرم از استاد. یا علی.


دانلود نرم‌افزار مایندمپر (MindMapper)
مهدیان حسن:

دوستان نسخه جدیدتر نرم افزار مایندمپر ورژن 2012 همراه با کرک آن آمده است. ان‌شاءالله بزودی در همین صفحه قرار می گیرد.


نمونه تمرینهای دورۀ نقشه های ذهنی دانش آموزان
zahra.k.h:

طرح شماره ٥ بسیار عالیه


اقتدار، مظلوميت و پيروزى
jafari.f:

سلام درمورد طرح قدر چرا هیچ توضیحی تو سایت نیست ؟


کارگاه چشم انداز نویسی , مدیریت زمان و هدف گذاری
Aftab8:

خیر


کارگاه مقدماتی مهارتهای مطالعه و تند خوانی
Fatemesiyadati:

سلام استاد انصاری زاده فرموده بودند نتایج آزمونvakرا در سایت خواهید گذاشت اینجانب مطلبی در این باره پیدا نمی کنم لطفا راهنمایی کنید سپاس ??


archive



پرامتیازترین کاربران: بیشتر...

نقشه مفهومی یا نقشه ذهن

نگارش در تاریخ دوشنبه ۱۲ تیر ۱۳۹۱، ساعت ۱۱:۵۳ ؛ بازدید: ۲,۷۴۷ بار
دسته: مهارت‌های مطالعه » مقالات مهارت‌های مطالعه

نقشه مفهومی  و نرم افزار نقشه ذهن، طرحی کاربردی و نوین د ر یادگیری آسان و اثربخش

ملیحه عیدی بجستانی 

نقشه­ی مفهومی یا  نقشه­ی ذهن

دسته­بندی محض مطالب به مقوله­ها یا طبقه­ها، بیشتر برای یادگیری موضوعات ساده و پایه مفیدند. برای یادگیری موضوعات پیچیده باید از راهبردهایی استفاده شود که علاوه بر گسترش حافظه­ی فعال یا کوتاه مدت به یادگیرنده کمک کند تا اطلاعات جدید را معنی­دار سازد و به طریقی آن­ها را به حافظه­ی بلند مدت بسپارد که برای کاربردهای آتی در دسترس و به راحتی قابل بازیابی باشد. از جمله راهبردهای بسیار موفقیت آمیز سازمان دهی مطالب استفاده از نقشه­ی مفهومی است[14].

برای ایجاد یک ساختمان ذهنی، مفید است که رابطه­ی میان تز اصلی، نکات اصلی و جزئیات را به صورت یک شکل یا یک طرح مجسم کنید. برای مثال می­توان مطالب را به صورت یک طرح خلاصه­ای، سازمانی، هرمی، شعاعی، سلولی و یا  هم­پوشی تهیه کرد[20].

نقشه­ی مفهومی به یک راه خلاصه­گونه برای مرتب کردن و به هم ربط دادن اطلاعات گفته می­شود. که در آن از خطوط، علائم، نمادها و مانند این­ها استفاده می­شود. اگن و کاوچاک گفته­اند: نقشه­ی مفهومی که در آن روابط میان مفاهیم به صورت دیداری نمایش داده می­شود یک راهبرد است که بر اثربخشی، سازمان­دهی، تصویرسازی و توانایی پردازش دوگانه­ی حافظه­ی فعال تأکید می­کند[14].

به گفته­ی احدیان نقشه­ی مفهومی به فراگیران کمک می­کند که پلی بین یادگرفته­های جدید با موضوعاتی که از قبل می­دانسته­اند ایجاد کنند و از نقشه­ی مفهومی به عنوان یک پیش­سازمان­دهنده­ی کلاسیک و قدرتمند یاد می­کند[21].

ایده­ی نقشه­ی شناختی را اولین بار ادوارد تالمن در سال ۱۹۴۸ مطرح کرد. وی بر آن بود تا رفتار مبتنی بر یاد گیری موش­ها را در ماز توضیح دهد. در آن زمان دو مکتب عمده در روان­شناسی حیوانات مقبولیت داشتند. یک گروه بر این باور بودند که رفتار موش­ها در ماز نمونه­ی ساده­ای از ارتباطات مبتنی بر انگیزه­ی پاسخ است. از نظر آنان ، یادگیری عبارت بود از تقویت برخی ارتباطات مبتنی بر انگیزه، پاسخ و تضعیف برخی ارتباطات دیگر. گروه دوم، که تالمن نیز از جمله آنان بود ، بر این باور بودند که در طی فرایند یادگیری چیزی شبیه به نقشه­ای از محیط اطراف در ذهن موش نقش می­بندد. تالمن بر این باور بود که بازنمودی نقشه­گونه در سیستم عصبی وجود دارد که برای هدایت حرکات مورد استفاده قرار می­گیرد و این امر نه تنها در مورد موش­ها که در مورد ما انسان­ها هم صدق می­کند. این بازنمود به شکل نقشه­ای است که با در معرض محیط قرار گرفتن­های مکرر به دست می­آید.

تونی بوزان، یک محقق و نویسنده­ی انگلیسی است که در سال ۱۹۴۲ در لندن متولد شد و در ۱۸ سالگی در دانشگاه کلمبیا در کانادا مشغول به تحصیل و در سال ۱۹۶۴ نیز از این دانشگاه فارغ التحصیل شد. او اقتصاددان، روان­شناس و محقق مسائل ذهنی و یادگیری است که تا کنون تحقیقات بسیاری در زمینه­های عصب شناختی، جانورشناسی، آمار و احتمالات، روان­شناسی، ادبیات، موسیقی و آناتومی داشته است .نقشه­ی ذهنی طرحی بود که در سال ۱۹۷۰ توسط تونی ابداع شد[22].

نقشه­ی ذهنی، در فرآیند تفکر پیرامون یک موضوع، جنبه­های مختلف طوفان ذهنی و طراحی و ترسیم نمودارها را ترکیب می­کند. نقشه­ی ذهنی ابزار مفیدی برای مطالعه، یادگیری و بازنگری است . البته این فرآیند به یادداشت الگو نیز معروف است چون بیشتر به عنوان یک تکنیک یادداشت برداری که می­تواند روابط بین حقایق و ایده­ها را نشان دهد توسعه یافته است. این روش را با روشی که بیشتر مردم از یادداشت برداشتن در نظر دارند، یعنی روشی که در آن اطلاعات به صورت خطی خلاصه­نویسی می­شوند، مقایسه کنید. ترسیم نقشه­ی ذهنی، تفکر سریع، قوی، بی حد و مرز و عاری از قضاوت را به خدمت می­گیرد و مروج تفکر خلاق بوده و به خلق ایده­های جدید کمک می­کند[6].

 (Mind map)یا همان نقشه­ی ذهنی همان تصاویری هستند که اطلاعات را متناسب با مغز، ترکیب­بندی و تلفیق می­کنند.

نقشه­ی ذهن متدی ایده­آل برای یادداشت­برداری از مسائل و ارتباطات پیچیده برای برنامه­ریزی، حل مسأله، جمع بندی یک موضوع و یافتن ایده­های نو است[8].

نقشه­های ذهنی از یک ترکیب خطی پیروی نمی­کنند بلکه سبکی آزاد دارند و طرفداران این مدل معتقدند که بر خلاف شیوه­های خطی سبکی خلاقانه دارند زیرا می­توانند از رنگ، طرح و تصویر نیز استفاده کنند و این همان چیزی است که سبب می­شود مطالب را با سرعت بیشتری به یاد آوریم[18].

مراحل ترسیم یک نقشه­ی مفهومی یا ذهنی:

  • موضوع اصلی در مرکز قرار دارد.
  • موضوعات جانبی از آن منشعب می شوند .
  • شاخه­بندی­ها و انشعابات به خوبی قابل نمایش هستند.
  • واژه های کلیدی اغلب به صورت فاعلی به کار برده می­شوند.
  • در این روش با فلش، نشانه و رنگ مشخص می­شود[8].

حاصل کار، نموداری خواهد بود که به یک عنکبوت با تعداد پاهای زیاد یا دانه­ای که جوانه­های زیادی از آن روییده شبیه است.

نقشه­ی ذهنی در اطراف عنوان، مفاهیم را به گونه­ای تنظیم می­کند که مهم­ترین آن­ها در مرکز قرار بگیرند و هر چه از مرکز دور شوید مطالب فرعی­تر شده و از اهمیت آن­ها کاسته می­شود. یک نقشه­ی ذهنی باعث می­شود که نظریه یا مطالب متن با ارتباطات اصلی دنبال شوند. یکی از مزایای این شیوه این است که اهمیت نسبی عناوین مطرح شده را به صورتی آشکار نشان می­دهد. در نتیجه ذهن می­تواند ارتباط لازم را با مطالب برقرار کرده و آن­ها را با سرعت بیشتری به یاد آورد[18].

مراجع

  1. وکیلیان، منوچهر (1385). روش­ها و فنون تدریس. تهران: انتشارات دانشگاه پیام نور
  2. مفیدی، فرخنده (1372). آموزش و پرورش پیش­دبستانی و دبستانی. تهران: انتشارات دانشگاه پیام نور
  3. مصرآبادی، جواد. فتحی آذر، اسکندر. استوار، نگار (1384). اثربخشی ارائه، ساخت فردی و ساخت گروهی نقشه­ مفهومی به عنوان یک راهبرد آموزشی. فصلنامه نوآوری­های آموزشی، شماره 13، سال چهارم
  4. فردانش، هاشم (1385). مبانی نظری تکنولوژی آموزشی. تهران: سمت
  5. جنسن، اریک (1383). مغز و آموزش. ترجمه لیلی محمدحسین و سپیده رضوی. تهران: انتشارات مدرسه
  6. لامزدین، ادوارد. لامزدین، مونیکا (1386). حل خلاق مسأله. ترجمه بهروز ارباب شیروانی و بهروز نصر آزادانی. اصفهان: انتشارات ارکان دانش
  7. ولف، پاتریشا (1382). مغز و فرآیند یادگیری. ترجمه ابوالقاسم داوودی. تهران: انتشارات مدرسه
  8. تپرواین، کورت (1386). هنر فراگیری آسان. ترجمه کلارا کرمی. تهران: انتشارات نسل نواندیش
  9. ریتا ال اتکینسون و همکاران (1383). زمینه­ی روانشناسی هیلگارد جلد1. ترجمه حسن رفیعی. تهران: انتشارات ارجمند
  10. رئیسی، زهره (1380). روانشناسی تربیتی(پرورشی). اصفهان: انتشارات مانی
  11. السون، اچ، متیو. هرگنان، آر، بی (1389). مقدمه­ای بر نظریه­های یادگیری. ترجمه علی اکبر سیف. تهران: نشر دوران
  12. کدیور، پروین (1381). روانشناسی تربیتی. تهران: انتشارات سمت
  13. شریعتمداری، علی (1381). روانشناسی تربیتی. تهران: انتشارات امیرکبیر
  14. سیف، علی اکبر (1386). روانشناسی پرورشی نوین:روانشناسی یادگیری و آموزش. تهران: انتشارات دوران
  15. شاپوریان، رضا (1386). اصول کلی روانشناسی گشتالت. تهران: انتشارات رشد
  16. جویس، بروس. ویل، مارشا. کالهون، امیلی (1384). الگوهای تدریس 2004. ترجمه محمدرضا بهرنگی. تهران: انتشارات کمال تربیت
  17. سیف، علی اکبر (1382). روانشناسی تربیتی. تهران: انتشارات پیام نور
  18. پین، الین. وایتاکر،لسلی (1381). مهارت­های ضروری مطالعه موفق. ترجمه فاطمه محمدی. اتشارات نیم نگاه
  19. جویس، بروس. کالهون، امیلی. هاپکینز، دیوید (1385). الگوهای یادگیری ابزارهایی برای تدریس. ترجمه محمود مهر محمدی، لطفعلی عابدی. تهران: انتشارات سمت
  20. سیف، علی اکبر (1386). روشهای یادگیری و مطالعه. تهران: انتشارات آگاه
  21. احدیان، محمد (1386). مقدمات تکنولوژی آموزشی. انتشارات نشر و تبلیغ بشری
  22. دقیقی، یاسین (1387). نقشه ذهنی تونی بوزان روشی جهت شبیه سازی ساختار نورون­های عصبی مغز بر روی کاغذ.  

http://www.aftabir.com/articles/view/science_education/biology/c3c1265635634_simulation_p1.php

 

 

 




1 دیدگاه

  1. sadaf56 گفت:

    سلام و خدا قوت
    سایتتوم خیلی عالبه.
    چون اطلاعات وپیش زمینه اطلاعاتی راجع به این موضوع داشتم هول شدم نمی دونم از کجا باید شروع کنم.
    به داشتن هموطنانی چ.ن شما افتخار میکنم **==

پاسخ دهید

مشاهدۀ دیدگاه‌های این مطلب به‌ترتیب تاریخ ارسال

برچسب ها