Google+

» نظریه یادگیری معنی‌دار کلامی کتاب پردازان | قطب مطالعه و تفکر کشور

هدیهٔ روز
آدم ها…
  آدم ها مثل کتابن: از روی بعضی ها باید مشق نوشت! از روی بعضی ها باید جریمه نوشت! بعضی ها رو باید چندبار خوند تا ...
archive
معرفی کتاب
معرفی کتاب ویژه دانش آموختگان (دانشجویان و دانش آموزان)
  جهت مشاهده ویدئو معرفی کتاب اینجا را کلیک کنید کتاب دانش آموز یک دقیقه ای تکنیک های جامع مهارت های مطالعه،مدیریت زمان،بحث های ...
archive
آخرین دیدگاه‌ها rss
فرآیند 5 مرحله ای انتخاب رشته + همایش مهم انتخاب رشته
venus:

سلام خسته نباشید.من یک دانش اموز یازدهمی هستم که در انتخاب هدف و شغل اینده ام دچار شک و دودلی هستم .با اینکه در رشته ی تجربی مشغول به تحصیلم نه علاقه ای به زیست شناسی دارم ونه به پزشکی.بعد...


**چقدر خوب است که داریمشان ...*
zeinab Akhlaghi Modiri:

سلام . البته با نظر شما هم کاملا موافقم. چون اگه بخوایم وابسته به تعداد محدودی باشیم ممکنه همیشه غمگین بمونیم . واقعا آدم باید به خودش اهمیت بده و مدام دنبال فکرا و اتفاقای مثبت باشه و به چیزهای...


همدلی
Daniel:

جالب بود زهرا خانم تجربه خوبی داشتی


بخش آموزش تکنیکهای یک دقیقه ای
1283449196:

باسلام واآرزوی قبولی طاعات وعبادات برای شما عزیزان . راستش من کتاب دانش اموز یک دقیقه ای روتهیه کردم ومطالعه کردم و کتاب خیلی خیلی خوبی بود...من دوهفته دیگه کنکوردارم ومیخاستم اگه میشه درمورد تکنیک تست زنی یک دقیقه ای برام...


مقالۀ 1: چرا و چگونه فکر کنیم؟
sibsorkh60:

سلام. خیلی خوشحالم. دنبال آموزش روش تفکر بودم برای یادگیری و یاددادن به نوجوانان. متشکرم از استاد. یا علی.


دانلود نرم‌افزار مایندمپر (MindMapper)
مهدیان حسن:

دوستان نسخه جدیدتر نرم افزار مایندمپر ورژن 2012 همراه با کرک آن آمده است. ان‌شاءالله بزودی در همین صفحه قرار می گیرد.


نمونه تمرینهای دورۀ نقشه های ذهنی دانش آموزان
zahra.k.h:

طرح شماره ٥ بسیار عالیه


اقتدار، مظلوميت و پيروزى
jafari.f:

سلام درمورد طرح قدر چرا هیچ توضیحی تو سایت نیست ؟


کارگاه چشم انداز نویسی , مدیریت زمان و هدف گذاری
Aftab8:

خیر


کارگاه مقدماتی مهارتهای مطالعه و تند خوانی
Fatemesiyadati:

سلام استاد انصاری زاده فرموده بودند نتایج آزمونvakرا در سایت خواهید گذاشت اینجانب مطلبی در این باره پیدا نمی کنم لطفا راهنمایی کنید سپاس ??


archive



پرامتیازترین کاربران: بیشتر...

نظریه یادگیری معنی‌دار کلامی

نگارش در تاریخ دوشنبه ۵ تیر ۱۳۹۱، ساعت ۰:۰۰ ؛ بازدید: ۲,۶۹۱ بار
دسته: مهارت‌های مطالعه » مقالات مهارت‌های مطالعه

(نقشه­ی مفهومی و نرم­افزار نقشه­ی ذهن، طرحی کاربردی و نوین در یادگیری آسان و اثربخش)

 

ملیحه عیدی بجستانی

قسمت چهارم 

نظریه یادگیری معنی‌دار کلامی:

از جمله نظریه­های شناختی یادگیری، نظریه­ی یادگیری معنی­دار دیوید آزوبل است. این نظریه مانند نظریه­ی گشتالت به فرآیند­های شناختی و ذهنی و تأثیر تجربه بر این فرآیندها بیش از یادگیری­های ناشی از شرطی شدن اهمیت می­دهد[14].

آزوبل یکی از روان­شناسان بسیار نادری است که خود به طور همزمان آموزش، یادگیری و برنامه درسی را مخاطب می­سازد. نظریه­ی یادگیری معنی­دار کلامی او سه مطلب را در نظر دارد:

1-     چگونه دانش (محتوای برنامه درسی) سازمان می­یابد.

2-     عقل چگونه برای جریان پردازش اطلاعات جدید (یادگیری) کار می­کند.

3-     چگونه معلمان در هنگام ارائه­ی مطالب جدید به شاگردان (تدریس) می­توانند این نظریات برنامه درسی و یادگیری را به کار ببرند[16].

توجه عمده­ی آزوبل کمک به معلمان در سازمان­دهی و انتقال مقدار بسیاری از اطلاعات تا حد ممکن معنی­دار و موثر به شاگردان است و به عقیده­ی او عامل اصلی و تعیین­کننده­ی میزان معنی­دار بودن مطلب جدید و مقدار دریافت و نگهداری آن در ذهن، مقدار ساخت شناختی موجود در فرد است[16] و در نظریه­ی یادگیری معنی­دار، یادگیری عبارت است از ایجاد ارتباط بین مطالب جدید و ساخت شناختی یادگیرنده؛ و ساخت شناختی یادگیرنده در زمان یادگیری، مهم­ترین عامل تأثیر گذار بر یادگیری و یادداری مطالب جدید است[14].

عواملی که سبب بهبود ساخت شناختی و در نتیجه افزایش کیفیت یادگیری و یادداری مطالب می­شوند عبارت­اند از: سازمان، ثبات و روشنی دانش یادگیرنده در یک زمینه­ی معین در لحظه­ی یادگیری. یعنی اگر ساخت شناختی یا دانش فعلی یادگیرنده در زمینه­ی مطالب مورد آموزش؛ سازمان یافته، باثبات و روشن باشد یادگیری مطالب تازه به طور معنی­دارتر و سهل­تری صورت خواهد گرفت و نگهداری آن مطالب در حافظه بیشتر به طول خواهد انجامید[14].

معنی در نظریه­ی آزوبل جای مهمی دارد. معنی به وجود نوعی قرینه یا معادل ذهنی در ساخت شناختی وابسته است. یعنی وقتی که مفهومی قابل ارتباط دادن با مفاهیمی باشد که از پیش در ساخت شناختی فرد وجود دارند آن مفهوم، معنی­دار است. به سخن دیگر مطالب معنی­دار به مطالب یادگرفته شده­ی قبلی مربوط می­شوند در حالی که مطالب غیر معنی­دار یا مطالبی که به صورت طوطی­وار آموخته می­شوند به­ طور پراکنده و بدون ارتباط با یکدیگر در ذهن انباشته می­گردند. بنابراین اگر یادگیرنده بتواند مطالب جدید را به مطالبی که قبلاً آموخته است مربوط سازد یادگیری او به نحو معنی­دار انجام می­گیرد اما اگر اطلاعات جدید را بر اثر تکرار و تمرین حفظ کند بدون اینکه ارتباط آن­ها را با مطالبی که قبلاً آموخته است بیابد، یادگیری او جنبه­ی طوطی­وار دارد.

وقتی که مطالب تازه، وارد ساختِ شناختی می­شوند هر یک از آن­­ها در جای مناسب خود و در زیر مطالب جامع و کلی قرار می­گیرند و به گفته­ی شانک یادگیری زمانی معنی­دار است که مطالب جدید رابطه­ی نظام­مندی با مطالب قبلاً آموخته شده داشته باشد. یعنی مطالب جدید، مطالب قبلاً آموخته ­شده را گسترش یا تغییر دهند[14].

از کتاب روان­شناسی پرورشی اثر وول فولک توجه کنید: درس­های معنی­دار با کلمات و عباراتی بیان می­شوند که برای دانش­آموزان دارای معنی و مفهوم هستند. اصطلاحات جدید با استفاده از کلمات و مفاهیم آشنا توضیح داده می­شوند. درس­های معنی­دار هم­چنین به خوبی سازمان یافته­اند و در آن­ها بین عناصر مختلف درس ارتباط­هایی وجود دارد و بالاخره درس­های معنی­دار اطلاعات قدیمی را به طور طبیعی مورد استفاده قرار می­دهد و دانش­آموزان را با عرضه­ی مثال­ها و مقایسه ها یاری می­دهد[17].

تدبیر مفیدی که سیف برای آموزش مطالب معنی­دار بیان می­دارد یک ساخت سلسله مراتبی برای موضوعات یادگیری است که در ایجاد ساخت سلسله مراتبی، مطالب و موضوعات درسی به نحوی با یکدیگر ارتباط داده می­شوند که در آن هر عنصر یا مطلب یادگیری با عناصر یا مطالب دیگر مربوط می­شوند. از این طریق می­توان به مطالب مختلف معنی بخشید و با آموزش هر مطلب در این سلسله مراتب، یادگیری مطلب بعدی وابسته به آن را به راحتی امکان­پذیر ساخت. در این روش باید کوشید تا مطالب به صورت نظام­دار سازمان یابند و مواد و موضوعات گوناگون زنجیره­وار به یکدیگر مرتبط ­شوند[17].

معلم باید بکوشد تا در آموزش مطالب مختلف بین آنچه که می­خواهد آموزش دهد و آنچه که یادگیرندگان از قبل آموخته­اند نوعی رابطه­ی معنی­دار برقرار کند و تدبیری که آزوبل برای این منظور پیشنهاد داده است پیش­سازمان­دهنده است که در ادامه به معرفی آن خواهیم پرداخت[14].

پیش­سازمان­دهنده­ها ابزار اصلی استحکام شناخت و تقویت حفظ اطلاعات جدید هستند[1]. به نوشته­ی چگنی در تعریف پیش­سازمان­دهنده­ها، واژه­ی سازمان اغلب هنگامی بکار می­رود که گروه یا اجتماعی از انسان­ها و جانداران مورد نظر باشد و روابط افراد این سازمان از نظم خاصی برخوردار باشد. معمولاً در سازمان، کارها تقسیم می­شود، میان قسمت­های مختلف هماهنگی و همکاری به وجود می­آید و برای انجام گرفتن هر کاری نظم و ترتیب خاصی رعایت می­شود. حال در محیط آموزشی منظور از پیش­سازمان­دهنده­، مفهوم، مطلب یا موضوعی است که در یک درس مورد استفاده قرار می­گیرد تا به وسیله­ی آن قسمت­ها و مطالب مختلفی که رشته­ای از دانش را تشکیل می­دهد با نظامی خاص سازمان یابند و در ذهن جای گیرند[1].

و در توضیح نقش پیش­سازمان­دهنده­ها سیف چنین می­گوید: فراهم آوردن مفاهیم مشمول کننده یعنی تدارک مجموعه­ای از مفاهیم بسیار جامع است که مفاهیم و اطلاعات کمتر جامع، تحت شمول آن قرار می­گیرد. توجه یادگیرنده را به مفاهیم عمده­ی مطلب مورد نظر یادگیری جلب می­کند، روابط میان مطالب را برجسته می­سازد و مطالب جدید را با آنچه یادگیرنده از قبل می­داند ربط می­دهد[14].

معلم، آموزش­دهنده­ی اولین حلقه­ی زنجیر مطالب درسی است که باید از طریق ارائه­ی پیش­سازمان­دهنده­ها به ایجاد نوعی ارتباط بین موضوع تازه و موضوع­های قبلی اقدام کند یا دست­کم از طریق ارائه­ی یک چهارچوب ذهنی در آنان نوعی آمادگی ایجاد کند.

خلاصه­ی کلام، آزوبل دانش و آموخته­­­­­­­های قبلی یادگیرندگان را بسیار با اهمیت تلقی می­کند و در این رابطه چنین گفته است: اگر قرار بود تمام مطالب روانشناسی پرورشی را تنها در یک جمله خلاصه کنم آن اصل این بود: تنها عامل مهمی که بر یادگیری بیشترین تأثیر را دارد آموخته­های قبلی یادگیرندگان است. به این اصل تحقق بخشید و طبق آن آموزش دهید[14].

مراجع

  1. وکیلیان، منوچهر (1385). روش­ها و فنون تدریس. تهران: انتشارات دانشگاه پیام نور
  2. مفیدی، فرخنده (1372). آموزش و پرورش پیش­دبستانی و دبستانی. تهران: انتشارات دانشگاه پیام نور
  3. مصرآبادی، جواد. فتحی آذر، اسکندر. استوار، نگار (1384). اثربخشی ارائه، ساخت فردی و ساخت گروهی نقشه­ مفهومی به عنوان یک راهبرد آموزشی. فصلنامه نوآوری­های آموزشی، شماره 13، سال چهارم
  4. فردانش، هاشم (1385). مبانی نظری تکنولوژی آموزشی. تهران: سمت
  5. جنسن، اریک (1383). مغز و آموزش. ترجمه لیلی محمدحسین و سپیده رضوی. تهران: انتشارات مدرسه
  6. لامزدین، ادوارد. لامزدین، مونیکا (1386). حل خلاق مسأله. ترجمه بهروز ارباب شیروانی و بهروز نصر آزادانی. اصفهان: انتشارات ارکان دانش
  7. ولف، پاتریشا (1382). مغز و فرآیند یادگیری. ترجمه ابوالقاسم داوودی. تهران: انتشارات مدرسه
  8. تپرواین، کورت (1386). هنر فراگیری آسان. ترجمه کلارا کرمی. تهران: انتشارات نسل نواندیش
  9. ریتا ال اتکینسون و همکاران (1383). زمینه­ی روانشناسی هیلگارد جلد1. ترجمه حسن رفیعی. تهران: انتشارات ارجمند
  10. رئیسی، زهره (1380). روانشناسی تربیتی(پرورشی). اصفهان: انتشارات مانی
  11. السون، اچ، متیو. هرگنان، آر، بی (1389). مقدمه­ای بر نظریه­های یادگیری. ترجمه علی اکبر سیف. تهران: نشر دوران
  12. کدیور، پروین (1381). روانشناسی تربیتی. تهران: انتشارات سمت
  13. شریعتمداری، علی (1381). روانشناسی تربیتی. تهران: انتشارات امیرکبیر
  14. سیف، علی اکبر (1386). روانشناسی پرورشی نوین:روانشناسی یادگیری و آموزش. تهران: انتشارات دوران
  15. شاپوریان، رضا (1386). اصول کلی روانشناسی گشتالت. تهران: انتشارات رشد
  16. جویس، بروس. ویل، مارشا. کالهون، امیلی (1384). الگوهای تدریس 2004. ترجمه محمدرضا بهرنگی. تهران: انتشارات کمال تربیت
  17. سیف، علی اکبر (1382). روانشناسی تربیتی. تهران: انتشارات پیام نور
  18. پین، الین. وایتاکر،لسلی (1381). مهارت­های ضروری مطالعه موفق. ترجمه فاطمه محمدی. اتشارات نیم نگاه
  19. جویس، بروس. کالهون، امیلی. هاپکینز، دیوید (1385). الگوهای یادگیری ابزارهایی برای تدریس. ترجمه محمود مهر محمدی، لطفعلی عابدی. تهران: انتشارات سمت
  20. سیف، علی اکبر (1386). روشهای یادگیری و مطالعه. تهران: انتشارات آگاه
  21. احدیان، محمد (1386). مقدمات تکنولوژی آموزشی. انتشارات نشر و تبلیغ بشری
  22. دقیقی، یاسین (1387). نقشه ذهنی تونی بوزان روشی جهت شبیه سازی ساختار نورون­های عصبی مغز بر روی کاغذ.  

 

http://www.aftabir.com/articles/view/science_education/biology/c3c1265635634_simulation_p1.php

قسمت قبلی مقاله خانم عیدی 

 

 


1 نفر این مطلب را می پسندد.
(مشاهده همه)


2 دیدگاه

  1. سیدحمید حیدری‌ثانی گفت:

    خوش‌حال‌کننده است که کتاب‌پردازان در مسیر تولید علم قرار گرفته است و تنها به بازنشر مطالب نمی‌پردازد.

  2. F.A گفت:

    خداقوت
    مـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــمنون :-*
    در مورد اینکه چیزی که میخونیم رو بر اطلاعات قبلی بنا کنیم واقعا موافقم.
    امتحان کردم و واقعا جواب میده . هرچی میخونیم با درک بخونیم و یه چیز دیگه که دوستان خودشون اوستای اینکارن احتمالا: برای هرچی میخونیم رمز بذاریم ، هرچی داغون تر و خنده دار تر بهتر .اون وقت میبینین اگه این کار رو واقعا آگاهانه پیش بگیریم چه قدر اتفاق فوق العاده ای می افته . دیرتر از مطالعه خسته میشیم و واقعا از حفظ مطالب لذت میبریم.و نیازی هم به تگرار های ملال آور برای حفظ طوطی وار مطالب نیست

پاسخ دهید

مشاهدۀ دیدگاه‌های این مطلب به‌ترتیب تاریخ ارسال

برچسب ها